2017/06/22

HURRENGORA ARTE


Kaixo lagun!

Ikasturtearen azken eguna iritsi da, eta berarekin kapitulu honen amaierako puntua idazteko momentua. Batzuentzat etapa amaitzen da, beste batzuentzat maila soilik... Baina guztiontzat zerbaiten amaiera ailegatu da eta agur (edo gero arte...) esateko unea iritsi zaigu. Beharbada hurrengo irailean hemendik pasatuko zara, edo ez... auskalo!! Gu itzuliko garelakoan gaude, hori da gure asmoa behintzat!

Hurrengo irailean abentura berri batean abiatuko zara (baita gu ere!), zeure bizitzaren kapitulu berria idazten hasiko zara. Orain ixten duzun kapitulu honetan, hemen eta han ikasitako guztia praktikan jar dezazun espero dugu. Hala ere, ez duzu dena ikasi eta zailtasunak aurkituko dituzu, erronka berriak, beldur izango zara, baina aurrera jarraitu behar duzu beti. Ez utzi inoiz idazteari, ez egon geldirik, bizitza aurrera doa eta egoera guzti-guztietatik saiatu behar duzu zerbait ikasten, horrela esaten genuen erresilientziaz aritu ginenean, gogoratzen duzu?

Ikus dezazun zein azkar doan bizitza, hemen duzu oso adibide bikaina. Oso bideo motza da, beraz, zabaldu begiak eta erne egon!!




Aho bete hortz, ezta? Ba... aprobetxa ezazu aukera bakoitza, ez galdu denbora eta BIZI!!

Baina, zer da bizitzea? Nahi duguna egitea al da? Ondo pasatzea al da? Ziur gaude ezetz borobila eman duzula. Ikasturte osoan zehar ikasitakoa burura etorri zaizulakoan gaude. Errespetua, besteen zapatetan jartzea (enpatia), esfortzua, arazoei aurre egiteko estrategia onak erabiltzea (erresilientzia), laguntasuna edukitzea (babesa eman eta jaso), aurreiritziak alde batera uztea (arrazakeria, LGTB-fobia, etab.)... PERTSONAK IZATEA!! Orduak eman ditugu hainbat gairen hausnarketak eta gogoetak egiten, asko ikasi duzu. Gure ustez, bizitzari mamia guztiz ateratzeko, baloredun pertsonak izan behar dugu.

Gogoratzen zara gabonak eta gero, bi bide aurkeztu genizkizula? Bide luzea, zaila baina ona aukeratu zenuen. Orain bidean zaude, bide luzetik jarraitu behar duzu, gauzak primeran egiten oporretan ere bai!

Amaitzeko eta blog honi gero arte esateko, guk, azken atalean lagundu zaitugula, zuri espresuki bihotz-bihotzez eskaini nahi dizugu Mario Benedettiren olerki batekin egindako bideoa. Entzun ondo ematen dituen aholku guztiak, aurten hemendik landutako guztiarekin lotura estua baino estuagoa baitauka. Gustatzea eta gozatzea espero dugu:





Ondo segi balorezale, eta gogoratu: egiten dugunak isladatzen du gu geu garen hori!

Hurrengora arte!

2017/06/20

EKAINAK 20...


Kaixo balorezale!

Ba al dakizu zein egun den gaur? Egun inportantea da, oso gainera!! Ez al duzu ezer entzun komunikabideetan? Futbol partida inportantea ote da? Edo abeslari ospetsuren baten kontzertua?

Ea hurrengo bideoak pistaren bat ematen dizun...





Behar bada bideoaren amaierara arte ez zara konturatu zertaz ari ginen... Ba bai, errefuxiatuei buruz. Gaur, ekainak 20, Errefuxiatuen Nazioarteko Eguna dugu. Gure besoak eta bihotzak zabaldu nahi dizkiegu txoko txiki honetatik gure ulermena eta laguntasuna adierazteko.
Baina, argi al daukazu siriar gatazka zer den? Zertan datzan azaltzeko, arazoa oso argi adierazten duen hitzik gabeko bideo bat duzu hemen:





Beharbada, zuen etxeetan, norbaitek izan du aitona-amonengandik edo birraitona-birramonengandik gerra garaiko istorioak entzuteko aukera aparta. Ahal baduzu, galdetu, baina tentuz, askotan mina egiten baitu horrelako istoriak berriro gogora ekartzea...

Aukerarik ez baduzu, guk ematen dizugu eredu bat: umea izan zenean gerra bizi izan zuen lekuko baten istorioa hain zuzen:





Hitzik gabe eta oilo-ipurdi geratu zarelakoan gaude... Gaiaren ildoa berreskuratuz, oraindik ere zalantzarik balego siriar gatazkari buruz, hurrengo istorioak agerian uzten ditu balizko zalantzak. Adi egon!





Hau bideoa ikusi ostean, saiatu jartzen siriar umeen zapatetan eta pentsa ezazu nola sentitzen den zure adineko ume bat egunak eta gauak ematen dituenean gatazkarik ez dagoen herrialde batera ihes egiten duen bitartean. Horrelako egoera inorentzat ez da bidezkoa, baina are gutxiago umeentzat...

Amaitzeko Sajaren irakaspen ederrarekin itxiko dugu sarrera hau, baina pentsakor gera zaitezen eta daukazuna gehiago balora dezazun espero dugu, batez ere askotan aprobetxatzen ez duzun ikasteko aukera paregabea...




Gai potolo hau landu ondoren, suposatzen dugu ulertuko duzula zergatik hasieran esaten genuen egun inportantea dela gaurkoa... Ez luke existitu beharko baina, tamalez, existitzen da eta guk ezin dugu ezikusiarena egin eta zu jakinaren gainean egotea nahi dugu. Zorte itzela izan dugu jaio garen lekuan jaio izanak, beraz, eskertu eta ematen zaizkizun aukera paregabeak behar bezala aprobetxatu!!


2017/06/16

EMOZIOAK


Kaixo irakurle hori!

Sentimenduak eta emozioak pil-pilean dauden momentu honetan, bizitzarako eta besteekiko harremanetarako baliogarria den beste gai bat ekartzen dizugu.

Ziur ez dela termino berria eta askotan entzun duzula, baita erabili ere... EMOZIOAK! Baina, ausartuko zinateke emozioak zer diren azaltzen? Inside out pelikula ikusi baduzu (ez baduzu egin, gomendagarria da oso), oinarrizko emozioak gogoratuko dituzu: poza, haserrea, beldurra, tristura eta nazka. Guzti-guztiak gurekin bizi dira, eta momentuaren arabera, hauetako baten bat agerian egoten da.




Gorago aipatu dugun moduan, gure bizitzan daude jaiotzen garenetik, eta gure nortasuna eraikitzerakoan eta elkarrekintza sozialean paper garrantzitsua betetzen dute. 

Baina, kasu egiten diegu geure emozioei? Arreta jartzen dugu ulertzeko zer esan nahi diguten? Denbora gehiago eman beharko genioke horri, ez duzu uste? 

Horretarako existitzen da adimen emozionala, pertsona batek era orekatuaz emozioak eta sentimenduak adierazteko eta besteenak ulertzeko trebezien multzoa, hain zuzen. Erreza dela uste al duzu?





Aurreko irudian isladatzen den moduan, Adimen Emozionalaren trebetasunak dira emozioak hautemateko gaitasuna, maneiatzearena, emozioak ulertzeko eta adierazteko trebetasuna. Baina mundu guztiak ez daki emozioak maneiatzen, hori ere ikasi egiten da, eta ez egun batetik bestera. Horretaz aparte, ez uste umeen kontua denik bakarrik, nagusiona ere bai. Ez da lan erreza emozioak behar bezala hautematen, erregulatzen eta ondo adierazten. Denbora dexente eskaini behar zaio horri behar bezala kudeatzeko. Hemendik zer edo zer landu dugu ikasturtean zehar, batez ere berdinen arteko gatazkak bideratzen laguntzeko.

Kontuan izan behar dugu ez garela bakarrik bizitzen eta besteekin elkarbizi behar dugula. Zaila da gero! Batez ere emozioek (interpretagarriak direnak) parte hartzen dutenean. Erresilientzia kontua landu genuenean, azaldu genuen guztiok ez dugula berdin jokatzen egoera berdinaren aurrean. Berdina gertatzen da emozioekin, eta gure ingurukoenak kontuan izan behar ditugu ere bai. Beharbada ez ditugu ulertzen, baina zelan sentitzen diren onartzen ikasi behar dugu. Geure emozioetatik hasi eta besteekin ditugun elkarrekintzetan emozioek nola eragiten diguten aztertu behar da. Hau da, besteen zapatetan jartzen saiatu behar dugu, lan erreza ez dena baina elkarbizitzarako baliabide ona!

Ohartu behar dugu ere bai inportantea dela jakitea zer dagokion geure buruari, zeri eman behar diogun garrantzia eta denbora. Hori argi izango bagenu, hobeto joango zitzaigun guztia. Prestatutako bideoa argiago azaltzea eta horretatik martxan jartzeko ondorioak atera ditzazun espero dugu.





Oso argi isladatzen da azalpen honetan zer dagokion bakoitzari eta zeri eman behar diogun garrantzia. Askotan besteek egiten edota esaten dutena indar eta eragin handiegia dauka guregan eta hori saihestu beharko genuke zoriontsu izateko, gauza bakoitza kokatu beharko genuke bere zirkuluan eta ez lirateke nahastu beharko. Beraz, aurrerantzean, arazo baten aurrean gelditu zaitez eta esan zeure buruari zer den zeure ardura eta zer ez. Besteek egiten dutena ezin dugu kontrolatu baina norberarena bai!

Sarrera amaitzear dago eta, gaiaren seriotasuna galdu gabe, zurekin barre egin nahiko genuke, horregatik, gaurko gaiarekin eta aipatutako filmarekin zerikusia duen laburmetraia partekatu nahi dizugu. Agian ikusita daukazu, baina horrela ez bada, disfrutatzea espero dugu:




Ulertu duzu zelan funtzionatzen diren geure emozioak? Oso bideo adierazgarria da horretarako. Ziur zeuri ere horrelako egoera bat suertatu zaizula eta bideoan aipatzen direnak sentitu dituzula. Inportantea da emozioak onartzea eta kudeatzen jakitea, edozein motatakoa noski! Ez da lan makala, ez!

Aurkeztutako guztia baliogarria izan dadila espero dugu, gutxienez pentsatzeko eta konturatzeko sentitzen dugunaz eta besteak zelan sentitu daitezkeen.


2017/06/07

INGURUMENA: ALTXOR MUGATUA


Kaixo balorezale hori!

Ikasturtearen amaiera hurbiltzen bada ere, ekaina hilabete garrantzitsua da hainbat kontu aldarrikatzeko. Aste honetan, hain zuzen, bi egun berezi izan ditugu, biak Naturarekin lotuta daude eta horrekiko zainketa eta ohitura onak geure baloreen artean daudenez, haien berri eman nahi dizugu.

1973. urtean Nazio Batuetako Batzar Nagusiak ezarri zuen  ekainaren 5a Ingurumenaren Munduko Eguna. Egun honen helburua biztanleak ingurumenarekin lotuta dauden gaiei eta arazoei buruz sentsibilizatzea da, denok izan gaitezen garapen jasangarriko eragile aktiboak eta etorkizuna seguruagoa izan dadin.

Aurtengo leloa "Ni naturarekin bat" izan da. Bota dezagun ideia zaparrada leloaren inguruan. Zuretzako zer esan nahiko du leloak?




Horixe da! Aire zabalera irtetera eta naturaguneetan barneratzera animatzen gaitu leloak, horrela, haren edertasuna eta balioa aintzat har dezagun, bai eta Lurra, guztion etxea, babesteko deia bultzatzera ere.

Gurekin bat etorriko zara ingurumena zaintzea oso garrantzitsua dela eta, izenburuan esan dugun moduan, altxor mugatua dela, hau da, gure eraginagatik hobetu edo okertu daiteke. Goazen bideo bat ikustera gure eragina ingurumenean zein den hausnartzeko. Agian ezaguna egingo zaizu...




Ikusi duzunez, badaukagu erantzukizun handia gure planetaren etorkizunarekin. Teoria badakigu, orain praktikan jartzea baino ez zaigu falta... Ezer gutxi!

Bigarren Nazioarteko Eguna Ozeanoena da eta ekainaren 8an ospatzen da. Jakingo duzuenez, gure planetari, Lurra izenaz gain, Planeta Urdina izendatzen zaio, espaziotik urdin kolorea besteak baino askoz nabarmenagoa delako. Zergatik? Bai horixe! Lurra planetaren azalaren lau bostenak, gutxi gorabehera, urez estalita daude. Baina ez zaitez nahastu, horrek ez du esan nahi planetaren masaren %71a ura denik, %0,002 baizik. Hurrengo irudiarekin hobeto ulertuko duzulakoan gaude:




Ziur gaude aho bete hortz geratu zaretela, guri gauza bera gertatu zitzaigun irudia topatzean. Eta horrela geratuko zara ere hurrengo albistea ikustean. National Geographic-eko argazkiak erabiltzen, bideo bat argitaratu dute. Baina non dago berezitasuna? Dakizunez, gure planetaren kutsadura mailak ez baditugu jaisten, laster tenperatura altuagoa izango da eta egoera solidoan dagoen ura, urtzeko arriskua nabaria izango da. Hori gertatuko balu, itsasoen altuera igoko litzateke, eta horren ondorioz... tira, ikus dezagun bideoa hobeto ulertzeko. Bakarrik pista bat emango dizugu: bideoan agertuko diren hiriak ezin genituzke bisitatuko.




Harrigarria eta kezkagarria benetan... Eskerrak hainbat herrialdetako politikariak arduratuta dauden eta aldaketa klimatikoaren kontra lan egitearen konpromezua hartu nahi duten! Hemendik ildo horretatik jarraitzera animatzen ditugu eta zaitugu, zuk ere zer esanik badaukazulako. Beno, zer esanik baino, zer eginik! Primeran dakizu zer egin behar duzun ingurumena eta itsasoa babesteko eta zaintzeko; beraz, ez izan alferra eta lagundu!

Bukatu baino lehen, ozeanoen inguruko bitxikeria bat partekatu nahi dizugu. Jarraian ikusiko duzun bideoan, gure planetaren beste berezitasun miresgarri bat ikasiko duzu. Ez al du merezi daukagun altxorra zaintzea?





Txunditurik geratu zarela ziur gaude, baina amaitzeko daukagun bideo hau ez da atzean gelditzen,  hunkigarria da eta! Naturaren irudi maitagarriz eginda dago. Horiei ezin aproposagoa den abestiaren letra erantsi zaio eta gaurko sarrera borobiltzeko eso egokia deritzogu. Luzatu barik, bideoarekin uzten zaitugu, gozatu!




2017/06/01

ERRESILIENTZIA


Kaixo irakurle hori!

Aste honetan bizitzarako oso garrantzitsua den tresna aurkeztu nahi dizugu: erresilientzia.

Inoiz entzun al duzu hitz hau? Ba al dakizu zer esan nahi duen edo zertarako balio duen? Beharbada horrela ez duzu inoiz entzun, baina jarraian emango ditugun azalpenekin konturatuko zara eskolan eta familian ildo horretatik goazela askotan arazoei aurre egiteko.

Lehenengo bideoari ekingo diogu zuzen, ikuspuntu desberdinak kutsatu ez daitezen, eta gero komentatuko dugu ea zertxobait ulertu eta ikasi dugun...





Bideoan agertzen den moduan, gizartean, arrisku-egoerak edo esperientzia gogorrak eta traumatikoak jasaten dira. Horien aurrean, pertsona askok, gaixotasunak pairatzen dituzte. Ostera, hainbatek egoera gainditzen dute eta askotan indartuak ateratzen dira esperientzia horietatik. Baina, zorigaitzeko faktore horien aurrean, zergatik ez dira pertsona guztiak gaixotzen haien egoerak parekoak izanik? Erresilientziari esker.

Orain ulertu al duzu zertarako balio duen erresilientziak? Zure iritziz, denok gara edo izan ahal gara erresilienteak? Zer landu beharko genuke gure erresilientzia maila igotzeko?

Bideoak pertsona baten bizitzaren ziklo osoa aurkezten digu, bere momentu onak eta txarrekin. Momentu ezberdin guztietatik ikas daiteke gure erresilientzia hobetzeko. Iraganean, pentsatzen zen erresilientzia genetikoki transmititzen zela. Hori zela eta, ez zen erresilientziaren garapena sustatzen. Gaur egun, ordea, nahiz eta genetikaren garrantzia hor egon, jakin badakigu, erresilientzia landu daitekeela; eta egiten bada, arazoei aurre egiteko trebetasun handiago izango dugula eta hauetatik indarberrituta aterako garela.

Aipatu eta sailkatu ditzakezu bideoan agertzen diren momentu gaitz horiek eta bertan ikasten dena?

Oraindik argi ez badaukagu erresilientzia zer den, hurrengo bideoa lagungarria izan daitekeela uste dugu:





Argiago daukazu orain zertan datzan erresilientzia? Behar baduzu terminoaren definizioa, hona hemen: zorigaitzeko faktoreen aurrean egoera gainditzeko gaitasuna da. Ezinbesteko trebetasuna da.

Irudi batekin bukatu nahi dugu gaurko gaia, interesgarri eta aberasgarria izan delakoan:




Eguneroko esperientzietan ditugun aukera apartengandik indartuak ateratzea espero dugu!

2017/05/28

JOLASAREN NAZIOARTEKO EGUNA

Gaurko egunak sarrera berezia merezi du, Jolasaren Nazioarteko eguna da eta. Jolasa bizitza da eta bizitza jolasa da.

Ba al dakizu nondik datorren Jolasaren Nazioarteko Egunaren jatorria? 1998an sortu zen, Ludoteken Nazioarteko Elkartearen (ITLA International Toy Library Association) eskutik, eta FridaKim elkartearen lehendakariaren ekimenez. Maiatzaren 28a aukeratu zuten, Elkartea egun horretan eratu baitzen.

Jolasa munduko gizarte eta kultura guztietan agertzen den giza jarduna da. Besteak beste, inteligentziaren, afektibotasunaren, sormenaren eta soziabilitatearen hazkunde orekatua ahalbidetzen eta errazten du, hortaz, pieza giltzarria da norbanakoaren garapen integralerako.

Jolasteko ekintza entrenamendu ona da gaitasun sozialak garatzeko; elementu ludiko bat baino gehiago da. Oinarrizko aspektua da jokabidea osatzeko, jolasean aritzen garenean garen moduan agertzen baikara. Jolasean berez eta espontaneoki azaltzen gara.

Jolasa tresna baliotsua da, gizarte hobe bat sortzeko, norbanakoen artean komunikazioa sustatuz, komunitate bateko norbanakoen harremanetan sakonduz, eta aurkakoak diren jarrerak berradiskidetuz.

Aurreko guztia dela eta, eskaini diogu lekua geure blogean egunari, oso garrantzitsua delako jolastea eta jolasaren bitartez balore asko lantzen direlako. Gure ustez, DERRIGORREZKO ikasgaia izan beharko zuen eskoletan, umeek asko ikasten dutelako jolasaren bitartez.




Ikusten duzunez, onura ugari ditu jolasak, beraz, jolas gaitezen!!!




Jakintsua benetan 5 urteko neskato hau!!


Jarraian bideo bi luzaten dizkizugu, edozein adinetan jolasaren garrantzia azaltzen dutenak:









Abesten amaituko dugu gaurko sarrera, alde batetik Amets Arzallusen jolasteari buruzko bertso batekin Pirritx, Porrotx eta Marimototsen ahotan. Eta bestetik, Alkartu ikastolako iazko LH6ko ikasleen bertsoarekin, Unairi esker osatu zutena!!





Inoiz ez utzi jolasteari.

GORA JOLASA!!

2017/05/25

TOLERANTZIA


Kaixo irakurle hori!

Pasa den astean tolerantzia eta aniztasunaren aldeko egunaren berri eman genizun. Aste honetan nahiz eta nazioarteko egunik ez ospatu, ildo horretatik jarraitu nahi dugu.

LGTB kolektiboaz aritu ginen eta Bizkaiko Foru Aldundiak argitaratutako kanpainaren leloari eutsi genion: gorrotoaren hizkuntza ez erabiltzearena. Zergatik ote proposamen hori? Argi dago askotan modu desegokian etiketatzen zaiela kolektibo horren pertsonei eta irainak erabiltzen direla haien kontra. Sentimenduak, berez sortzen dira eta oso zaila da kontrolatzea, guztien artean zailenetik zailena amodioa da, zalantza barik... Zergatik etiketatu pertsona bat sentitzen duenagatik? Hurrengo bideo honek harritzeaz aparte hunkitzea ere espero dugu. Ikusi eta gozatu!!





Bideo honetatik ateratzen dugun gogoeta zera da: toleranteak izan behar dugula, askatasunez begiratu, ez epaitu azalaren koloreagatik, ideiengatik edo maitasun harremanengatik. Ekintzak epaitu behar dira, hau da, pertsona ona izateagatik, fidagarria, besteak laguntzeagatik, maltxurra izateagatik ala ez... Justuak izan gaitezen eta pertsonen ekintzak epai ditzagun!

Aurreko bideoak ez du soilik genero arazoa aipatzen, baita erlijioa, arraza, ezintasuna ere. Tolerantea izatea oso garrantzitsua dela oso ondo dakizu dagoeneko, baina, Munduak asko eta asko landu behar duen gaia da. Ziur gaude bideoan agertzen diren maitasunezko loturak sakonago landuz gero elkarbizitza global baten helburuarekin, Manchesterren, Parisen, Dortmunen, Londresen, Madrilen, Iraken, Sirian, Turkian eta beste hainbat lekutan gertatutakoak ez zirela pasatuko.

Dakizunez, elkarbizitza, errespetua, tolerantzia... lantzeko leku aproposa baino aproposagoa eskola da. Tamalez, irakasleok ere, askotan, hain tolerantea ez den hizkuntza erabiltzen dugu. Hurrengo bideoak primeran azalduko digu. Adi!



Zer espero zenuen bideoaren hasieran? Bullying-ari buruz izatea? Hau, gure ustez, hainbat arazoren atzetik dagoen kutsadura da. Beti saiatzen gara besteak gu bezalakoak izaten, "normalak" izaten. Baina normaltasuna ez da existitzen, eskerrak! Inoiz entzun duzu "Zenbat buru, hainbat aburu" atsotitza? Ba primeran datorkigu hau azaltzeko: bakoitzak, normaltasuna bere errealitatetik eta bere ikuspuntutik ulertzen du. Horrela, ezer ez daukanarentzat, denetik edukitzea, gure moduan, ez da batere normala.

Bideo honek  aniztasunaz ohartarazteko laguntzen digu, azken finean, zenbat azal kolore daude zure gelan? Ez dugu aurrera egin nahi beraien ideiaren bat aipatu gabe. Bai horixe! Gure geletan dauden azaleko kolore guztiak margotu ahal izateko, margo bereziak atera dituzte eta salgai dituzte! Hemen uzten dizugu linka, agian datorren ikasturterako lekutxo bat gorde diezaiokezu zure klaseko zorroan...

Gaurko sarrerarekin bukatzeko, Paul-en bidaia aurkeztu nahi dizugu. Paul suediarra da eta egun batean, trenez zihoala hau gertatu zitzaion...





Zer deritzozu Paulek egindakoari? Ausartuko zinen zu barrutik daramazun hori plazaratzen hain era nabarmenean? Eta trenean dauden pertsonen jarreraz zer uste duzu? Nola erantzungo zenuke zuk zure alboan jesarrita dagoen gizona komunera badoa eta bueltan emakume bat dela ikustean? Gure ustez, ondo baino hobeto erantzuten dute bidaiariek, Paul bera eta bere erabakia errespetuz hartu eta onartu dute.

Espero dugu hau guztiarekin zure ikuspuntua gero eta zabalagoa izatea, gero eta toleranteagoa... Gogoratu guztiok PERTSONAK garela, kanpotik izaten garena izaten garela edo sentitzen duguna sentitzen dugula ;)

2017/05/16

MAIATZAK 17: LGTBFOBIAREN KONTRAKO NAZIOARTEKO EGUNA


Kaixo balorazale!

Zer dira sarreraren letra horiek?

Lesbiana
Gay
Transexuala
Bisexuala

Horrela ikusita, argiago duzu, ezta?

Gaur homofobia, transfobia eta bifobiaren aurkako nazioarteko eguna da. Maiatzaren 17an ospatzen da 1990. urteko egun horretan Osasunaren Mundu Erakundeak (OMS) gaixotasunen sailkapenen eskuliburutik kendu zuelako homosexualitatea. Bai, ondo ulertu duzu, duela 30 bat urte gaixotasuntzat hartzen zen LGTBa. Harrigarria benetan!

Duela gutxi Gazteen Euskal Behatotiak egindako ikerketa baten arabera, Euskadiko gazteak gero eta toleranteagoak dira. Izan ere, 15 eta 29 urte bitarteko gazteen % 92a ez dago ados “funtsean homosexualitatea gaixotasun bat da eta horrela tratatu behar da” dioen esaldiarekin; soilik % 3a azaldu da ados esaldi horrekin. Adostasuna jaitsi egin da azken bost urteotan, 2012an % 6koa baitzen.

Gure uste apalean, eskolak eragin handia dauka horrelako kontuetan, horregatik gaude hemen, materialak luzatzen eta etorkizunaren begiradak zabalarazi nahian. Txiki txikitatik landu daiteke LGTB gaia, horretarako ipuinak daude eta normaltasuna ematen bazaio kontuari, begirada zabaleko pertsonak heziko ditugu, pertsona toleranteak alegia. Lotura honetan ipuin batzuk luzatzen dizugu, nahiz eta umeentzat izan asko ikas daiteke haiengandik!!

Hasiko gara transexualitatea primeran azaltzen duen 2005eko dokumental finlandiarrarekin. Protagonista, 11 urteko neska transexuala da eta berak oso modu argi eta garbian azaltzen du zer den eta zer sentitzen duen. Luzetxoa da (17 minutu) baina uste dugu merezi duela gauza asko ikas daitekeelako.





Ziur gaude gauza berri asko ikasi dituzula, ezta? Zuk zeuk galdetuko zenizkiokeenak agertu direla eta zalantza asko argitu zaizkizula suposatzen dugu. Ekarpen hau zure begirada zabaltzeko asmoarekin izan da. Lortu izana espero dugu!

Jarraian maiatzak 17rako Bizkaiko Foru Aldundiak egindako iragarkia txertatu dugu, irain homofobo, transfobo eta lesbofoboak salatzen dituena. Horretaz aparte, datu interesgarriak ematen ditu baina pena da euskaraz ez egotea, nahiko lotsagarria gure ustez... Beraz, aprobetxatu nahi dugu salatzeko entidade publiko baten iragarkia euskaraz ez egotea. Gorrotoaren hizkuntza ez erabiltzeko animatzen gaituzte, baina hobe geure hizkuntzan egingo balute. 





Aurreko bideoan aipatzen diren datuak harrigarriak dira, baina hurrengoarenak ez dira atzean gelditzen... Ez dago txarto jakitea zer dagoen munduan eta zelako egoerak existitzen diren! Adi egon:




XXI. mendean Giza Eskubideak bermatzen ez dituen herrialdeak egotea lotsagarria da. Espero zenuen horrelakorik existitzea? Zer izan da gehien harritu zaituena? Guk egiten dugun hausnarketa da LGTBak PERTSONAK direla, hori baino ez. Eta pertsonen trataera merezi dutela, hori baino ez... 


2017/05/11

MATEMATIKAREN NAZIOARTEKO ESKOLA-EGUNA


Kaixo balorezale hori!

2000 urtean, Nazioarteko Matematika Urtean hain zuzen, maiatzak 12a Matematikaren Nazioarteko eskola-eguna ezarri zuen UNESCOk. Data hau aukeratu zen Pedro Puig Adam-en omenez, 1900eko maiatzaren 12an jaio baitzen. Gizon hau Matematika irakaskuntza-sailan oso ezaguna izan zen mundu osoan.

Askotan galdetuko diozu zure buruari zertarako balio duen matematikak... Ba sinetsi ala ez, edonon dago! Uste dugun baino leku eta egoera gehiagotan. Eta matematikaz ari garenean ez dira zenbakiak soilik, beste atal batzuk badaude oso garrantzitsuak ere bai. Halaber, matematikari ezker, musika daukagu, kirolak, olerkiak, bertsoak, eta hainbat gauza eguneroko bizitzan garrantzitsu baino garrantzitsuagoak direnak. Medikuntzan, eraikuntzan, eta abarrean lortutako aurrerapenek matematikari zer edo zer zor diote.

Jarraian bideo motz txertatzen dizugu matematikaren garrantzia azalduz:





Gurekin bat etorriko zara matematika oso garrantzitstua dela, baina zergatik dago matematikari buruzko sarrera balore blog batean? Baietz asmatu zerikusia!

Gure munduan, gure gizartean, hainbat datu ditugu harritzekoak direnak eta matematikarekin lotura zuzena daukate. Gaur, Zabalketa elkarteari esker, datu batzuk aztertuko edo aipatuko ditugu. Elkarte honek Munduko Ilara unitate didaktikoan lantzen ditu sakonago. Irakasleak gonbidatzen ditugu haien web orria bisitatzea, materialak euskeraz, gaztelaniaz eta ingelesez baitaude, eta beste hainbat unitate didaktiko jorratu dituztelako balorez blai.

Hona hemen luzatzen dizkizugu datu harrigarri batzuk:

  1. Urtero, Nazio Batuen Garapen Programak munduko herrialde guztiak biltzen ditu zerrenda batean, hiru noten arabera ordenatuta:
  2. 1- Biztanleen bizi itxaropena.
  3. 2- Ikasketei gutxi gorabehera eskaintzen zaizkien urteak.
  4. 3- Pertsona baten diru irabaziak urtean batez beste.
  5. Amaierako notari Giza Garapeneko Indizea (GGI) esaten zaio, eta 0 eta 1 artean dago. Zenbat eta hurbilago 1etik, orduan eta hobea izango da herrialdearen nota.



Hona hemen munduko hainbat herrialderen sailkapena GGI-ri dagokionez. Datuak oso esanguratsuak dira...





Unitate didaktikoan proposatzen dizkiguten galdera batzuk luzatzen dizkizugu jarraian:

1. Zein herrialde da pobreena emakumeen batez besteko bizi itxaropenari dagokionez? Eta aberatsena?

2. Gizonen kasuan, zein herrialde da pobreena batez besteko bizi itxaropenari dagokionez? Eta aberatsena?

3. Badago alderik batez besteko bizi itxaropenean gizonen eta emakumeen artean?

4. Erreparatu ikasketa urteen zutabeari. Zein da herrialde aberatsena? Eta pobreena?

5. Badago alderik batez besteko ikasketa urteetan gizonen eta emakumeen artean?

6. Kontuan izanik diru irabaziak, zein da herrialde aberatsena? Eta pobreena?

Irakurri ozen Giza Eskubideen Deklarazio Unibertsalaren 25. artikulua:


  1. "Pertsona orok du bizimodu egokia izateko eskubidea, bai berari eta bai bere familiari osasuna eta ongizatea bermatuko diena, eta bereziki, elikadura, jantzia, etxebizitza, laguntza medikoa eta gizarte zerbitzuak."

    Giza Eskubideen Deklarazio Unibertsalaren 25. artikulua


Zure kasuan betetzen da Giza Eskubide honek dioena? Altxa eskua erantzuna baiezkoa izanez gero. Begiratu zure inguruan. Ba al dago eskurik altxatuta? Esanguratsua ere bai...

Eskerrik asko berriro ere Zabalketa elkarteari bere materialagatik. Hemendik euren lan bikaina txalotu nahi dugu. Jarraitu horrela!

Bukatzeko, desio bat bota nahi dugu: ea datorren urtean, matematikak, datu baikorragoak luzatzen dizkigun, hori gizarteak gauzak hobeto egiten dituen seinalea izango baita.


FAMILIEN ANIZTASUNA


Kaixo balorezale hori!!

Datorren astean bi data garrantzitsu izango ditugu: alde batetik maiatzak 15, Familien naziarteko eguna, eta bestetik maiatzak 17, Homofobia eta transfobiaren aurkako nazioarteko eguna. Bi egunak oso gertu daudenez, pitin bat aurreratuko gara eta gaiak lantzen hasiko gara.

Familiaren kontuarekin sartuko gara gaurko sarrera honetan. Oso galdera sinple batekin hasiko gara: 

Zer da familia?

Ziurrenik, burura datozkizun erantzun eta ideia guztiak zuzenak dira, baina suposatzen dugu pentsatu duzun lehenengo gauza izan dela zeure familiarengan, ezta? Normala!

Hartu minutu bat jarraian txertatzen dizugun irudia aztertzeko, ondoren galdera bati erantzun beharko diozu:




Familia mota ezberdinak al daude?

Duela ez asko, familia mota bakarra zegoen: ama, aita eta seme-alabak. 




Eredu tradizionala deitzen zaio mota horri eta, irudiak alderatuz, konturatuko zinen ereduak aldatu egin direla eta jada familia eredua ez dela beti seme-alabak dituen bikote heterosexualarenarekin lotzen. Askoz ere zabalagoa da kontzeptua. Ea hurrengo bideoak ikuspuntua irekitzera laguntzen gaituen:





Irudikatzen zenuen hainbeste posibilitate ezberdin bideoa ikusi aurretik? Edo familia tradizionalaren irudiarekin geratzen zinen? Zergatik izango ote da hori? Zer uste duzu zuk? Bai horixe, gure gizarteak hainbat aldaketa esperimentatu ditu azken 50-60 urteetan eta gaur egun hainbat familia mota ezberdintzen dira, nahiz eta komunikabideetan gehienetan tradizionala baino ez den aipatzen.

Egon momentu bat. Pentsatu ezagutzen dituzun lagunen familiez. Denak al dira zurea bezalakoak? Goazen aztertzera egoera ezberdin arruntenak:

Tradizionala: lehen aipatu dugu eta aita, ama eta seme alabak osatuta dago.

Gurasobakarrekoa: hainbat arrazoiengatik (heriotza, banaketa...) seme alabak guraso batekin bizi dira. Diborziatuen kasuan, umeak bi familia guraso bakarrekoak ditu.

Berreraikia: Bikotekide batek, gutxienez, seme-alabaren bat izan zuen aldez aurretiko beste harremanen batean. Familia-mota honetako partaideak aita, ama, anaiordeak, arrebaordeak edota anai-arrebak izan daitezke.

Adopzio-familia: Gurasoekiko lotura genetikorik ez dagoen arren, haurrak ekartzeko nahia handia izaten da. Adopzio prozesuak oso luzeak izaten dira. Erabakia hartu ondoren, eta egokitasun egiaztagiria eman baino lehen, aztertu egiten da adoptatzailearen edo bikotearen egoera. Izapide burokratikoak eta itxaropen garaia pasatu ondoren, gurasoak umearen bila joaten dira. Orduan hasten da elkar ezagutu eta onartzeko garaia, familian eta etxean behar diren egokitzapenak eginez.

Harrera-familia: Guraso biologikoek une konkretu batean ondo zaindu ezin badute, beste familia batek babesten du  umea, adopzioa planteatu gabe.

Familia homosexuala: Beste familia mota guztien itxura edo konposizioa izan dezake, baina gurasoak homosexualak izango dira.

Baina, zein da motarik onena? Ba... ez dago! Familiarik onena maitatua sentiarazten zaituena da. Maitatzea eta maitatua sentitzea, hori dugu sentimendurik atseginena eta familian, normalean, hori gertatzen da.

Aurreko guztia kontuan hartuz, ondorioztatu ahal dugu familia guztiak balio handikoak direla. Bideo honek oso ondo azaltzen digu:





Espero dugu familia hitza entzutean ikuspuntu zabalagoa izan dezazun orain. Eta gogoratu, familia hitza aditzean burura datozkizun pertsonek osatzen dutela zurea. Zaindu zure familia, betidanik eta baldintza barik zu laguntzen eta maitatzen egon delako eta zure maitasuna eta babesa beharrezkoak dituelako, ahalik eta indartsuena izateko.